MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM PHÁT TRIỂN KINH TẾ BỀN VỮNG TRONG HỆ THỐNG NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN ĐỒNG HỶ – TỈNH THÁI NGUYÊN


LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được sự giúp đõ nhiệt tình của
các cơ quan, các cấp lãnh đạo và cá nhân. Tôi xin bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc và
kinh trọng tới tất cả các tập thể và cá nhân đã tạo điều kiện giúp đõ tôi trong
suốt quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện đề tài !
Trước hết tôi xin chân thành cảm ơn sâu sắc tới T.S Đoàn Quang Thiệu –
người đã trực tiếp hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập , nghiên cứu và
hoàn thành luận văn!
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban giám hiệu trường Đại học Kinh tế và Quản
trị Kinh doanh Thái Nguyên, Ban giám hiệu trường Cao đẳng Kinh tế Tài
chính Thái Nguyên, phòng Đào tạo trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh
doanh Thái Nguyên, Ban chủ nhiệm khoa Sau đại học trường Đại học Kinh tế
và Quản trị Kinh doanh Thái Nguyên cùng các giáo sư, Tiến sĩ – người đã
trang bị cho tôi những kiến thức quý báu để giúp tôi hoàn thành luận vă n này.
Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đõ của lãnh đạo các cơ quan: Uỷ ban
nhân dân huyện Đồng Hỷ, Uỷ ban nhân dân các xã Văn Lăng, Hoà Bình, Sông
Cầu, Đồng Bẩm, Hoá Thượng, Huống Thượng, Khe Mo, Cây Thị và Trại Cau,
phòng nông nghiệp và phát triển nông thôn, phòng thống kê, phòng địa chính
huyện Đồng Hỷ, những hộ nông dân, các cán bộ xã, cán bộ thôn bản ở những
xã tôi trực tiếp điều tra !
Tôi xin chân thành cảm ơn các đồng nghiệp trường Cao đẳng Kinh tế Tài
chính Thái Nguyên, các bạn bè gần xa đã động viê n, chia sẻ, giúp đỡ nhiệt tình
và đóng góp nhiều ý kiến quý báu để tôi hoàn thành luận văn này!

MỤC LỤC
Trang
Lời cam đoan ………………………………………………………… i
Lời cảm ơn …………………………………………………………… ii
MỤC LỤC …………………………………………………………… iii
Danh mục các ký hiệu, chữ viết tắt …………………………………. v
Danh mục các bảng biểu …………………………………………….. vi
Danh mục đồ thị ……………………………………………………… vii
Danh mục sơ đồ ………………………………………………………. vii
Mở đầu ………………………………………………..
1
1. Tính cấp thiết của đề tài ……………………………………………. 1
2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài ……………………………………. 2
3. Phạm vi và thời gian nghiên cứu ………………………………….. 2
4. Đóng góp mới của đề tài ………………………………………….. 3
Chương 1:
Tổng quan tài liệu nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu 4
1.1. Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển kinh tế bền vững trong
hệ thống nông nghiệp…………………………………………………… 4
1.1.1 Cơ sở lý luận …………………………………………………… 4
1.1.2 Cơ sở thực tiễn …………………………………………………. 10
1.2 Phương pháp nghiên cứu ………………………………………… 18
1.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu ………………………….. 18
1.2.2. Phương pháp thống kê ………………………………………… 18
1.2.3. Phương pháp đánh giá nông thôn nhanh (RRA) và phương
pháp đánh giá nông thôn có sự tham gia của người dân (PRA) ……… 19
1.2.4. Hệ thống các chỉ tiêu phân tích ……………………………….. 20
Chương 2: Thực trạng phát triển kinh tế trong hệ thống nông
nghiệp huyện đồng hỷ – tỉnh thái nguyên 24
2.1. Đặc điểm của huyện Đồng hỷ – tỉnh thá i nguyên ……………….. 24
2.1.1 Đặc điểm tự nhiên ……………………………………………… 24
2.1.2 Đặc điểm kinh tế – xã hội ……………………………………… 31
2.1.3. Những thuận lợi và khó khăn trong phát triển nông nghiệp trên
địa bàn huyện Đồng Hỷ ……………………………………………….. 42
2.2.Thực trạng phát triển kinh tế trong hệ thống nông nghiệp trên địa
bàn huyện đồng hỷ ………………………………………………………. 44
2.2.1 Quá trình phát triển kinh tế nông nghiệp ở huyện Đồng Hỷ tỉnh
Thái Nguyên ………………………………………………………………….
44
2.2.2 Quá trình phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững ở huyện
Đồng Hỷ tỉnh Thái Nguyên ………………………………………………………… 46

2.2.3. Một số hệ thống trong hệ thống nông nghiệp …………………… 48
2.2.4. Khảo sát một số hệ thống nông nghiệp chính ở huyện ………… 53
2.2.5. Đánh giá hiệu quả kinh tế trong từng hệ thống ……………….. 59
2.2.6.Tính bền vững trong từng hệ thống ……………………………. 64
2.3. Những trở ngại chủ yếu trong phát triển kinh tế bền vững trong
hệ thống nông nghiệp …………………………………………………… 67
Chương 3: Các giải pháp nhằm phát triển kinh tế bền vững
trong hệ thống nông nghiệp huyện đồng hỷ tỉnh Thái Nguyên 68
3.1 Quan điểm – phương hướng – mục tiêu …………………………… 68
3.1.1 Quan điểm phát triển kinh tế bền vững ………………………… 68
3.1.2 Mục tiêu phát triển kinh tế bền vững …………………………… 70
3.1.3 Phương hướng phát triển kinh tế bền vững ……………………. 73
3.2. Giải pháp chủ yếu nhằm phát triển kinh tế bền vững trong hệ
thống nông nghiệp trên địa bàn huyện Đồng Hỷ – tỉnh Thái Nguyên… 73
3.3.1 Những giải pháp chung cho các hệ thống …………………… 73
3.3.2. Những giải pháp riêng cho từng hệ thống ………………….. 77
Kết luận và kiến nghị ……………………………………………….
Danh mục Tài liệu tham khảo ………………………………………
Phiếu điều tra ……………………………………………………….
80
83
86

KÝ HIỆU CHỮ VIẾT TẮT
Từ viết tắt Nguyên nghĩa
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
BQ
BVTV
CMH
CPBĐ
CPSX
ĐVT
GTSX
NL
NLKH
NL 1
NL 2
NL 3
NL 4
NL 5
NN
NN & PTNT

UBND
VAC
V ACR
GO
VC
FC
GM
NFI
NFE
Bình quân
Bảo vệ thực vật
Chuyên môn hoá
Chi phí bi ến đổi
Chi phí cố định
Đơn vị tính
Gi á tr ị sản xuất
Nông lâm
Nông lâm kết hợp
Lúa – Màu – Chăn nuôi – Rừng
Lúa – Chè – Cây ăn quả – Chăn nuôi – Rừng
Chè – Lúa – Màu – Chăn nuôi
Lúa xuân – Mùa sớm – Cây vụ đông – Chăn nuôi – Rừng
Chăn nuôi – Rau – Màu –Lúa – Rừng
Nông nghiệp
Nông nghiệp và phát triển nông thôn
Lao động
Uỷ ban nhân dân
Vườn – Ao – Chuồng
Vườn – Ao – Chuồng – Rừng
Gross Output
Variable C osts
Fix ed Costs
Gross M argin
Net Farm Income
Net Farm Earing

MỞ ĐẦU
1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
Việt Nam là một nước nông nghiệp, lao động nông nghiệp chiếm trên
70% lao động xã hội. Diện tích đất tự nhiên của Việt Nam trên 33 triệu ha thì
đất nông nghiệp chỉ chiếm 28,4% và bình quân đầu người có xu hướng thấp
dần do dân số còn tăng và đất thuận lợi cho sản xuất nông ngh iệp lại rất hạn
chế, chủ yếu thuộc các vùng đồng bằng. Hơn thế nữa, Việt Nam có gần 25
triệu ha đất dốc ( 76% diện tích đất tự nhiên).Vì vậy, đất đai rất dễ bị xói
mòn, suy thoái, tài nguyên ngày càng kiệt quệ. Nếu không biết sử dụng đất
đai một cách khoa học thì không thể phát triển một nền kinh tế bền vững, thu
nhập của nông dân ngày càng thấp đi. Để phát triển sản xuất nông nghiệp trên
vùng đất đai địa hình như vậy, thì cần phải có một chế độ canh tác bền vững
trong hệ thống nông nghiệp. Bởi nông nghiệp không chỉ đảm bảo đời sống và
xã hội, ổn định tình hình chính trị mà còn tạo ra những tiền đề vật chất cần
thiết để mở mang phát triển công nghiệp và các ngành kinh tế xã hội khác.
Nông nghiệp là ngành sử dụng chủ yếu hai nguồn tài nguyên thiên nhiên quan
trọng bậc nhất đối với sự tồn vong của loài người đó là đất và nước. Khi dân
số gia tăng mạnh thì nhu cầu lương thực, thực phẩm cho cuộc sống của con
người càng tăng lên, do vậy nông nghiệp có những tác động ngày càng to lớn
đối với môi trường. Chính vì vậy, phát triển nông nghiệp, đặc biệt phát triển
kinh tế nông nghiệp bền vững đang là vấn đề hết sức quan trọng đặt ra cho
các nhà nghiên cứu kinh tế nông nghiệp.
Huyện Đồng Hỷ thuộc tỉnh Thái Nguyên có tỷ lệ đất dốc tương đối cao,
chiếm khoảng 3/ 4 diện tích đất của huyện. Những người dân ở đây, họ đang
phải đối mặt với biết bao khó khăn trở ngại, điều này làm hạn chế phát huy
hết tiềm năng về sản xuất nông lâm nghiệp. Hơn thế nữa, trong nông nghi ệp,

vi ệc l ạm dụng quá nhiều phân hoá học, s ử dụng nhi ều lo ại thu ốc bảo về th ực
vật độc hại đã gây ô nhi ễm nguồn nước, suy tho ái đất như đất b ị chua, bị rửa
trôi, b ạc màu nghèo ki ệt chất dinh dưỡng. Thêm vào đó, nguy c ơ mất rừng tự
nhi ên và suy giảm đa dạng sinh học do nhu cầu phát tri ển kinh tế – xã hội và
khả năng bảo vệ rừng tự nhiên và phát tri ển rừng chưa tốt, l àm cho rừng bị
khai thác ngày càng cạn kiệt. Số di ện tích rừng trở th ành nương rẫy hoặc đồi
trọc có nguy cơ tăng cao và nhi ều la òi sinh vật đang có nguy cơ bị di ệt chủng.
Do đó, phát triển nông nghiệp bền vững là vấn đề đặt ra cần giải quyết. Để
phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững phải đánh giá thực trạng và đề ra
những giải pháp khoa học phù hợp. Xuất phát từ thực tế khách quan đó tôi
chọn đề tài: “Một số giải pháp nhằm phát triển kinh tế bền vững
tr ong hệ thống nông nghiệp trên địa bàn huyện Đồng Hỷ – tỉnh Thái
Nguyên” là yêu cầu đặt ra mang tính cấp thiết.
2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
– Tổng kết và hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn để phát triển kinh
tế bền vững trong hệ thống nông nghiệp.
– Đánh giá thực trạng tình hình phát triển kinh tế bền vững trong hệ
thống nông nghiệp ở huyện Đồng Hỷ.
Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm pháp triển kinh tế bền vững
trong hệ thống nông nghiệp ở huyện Đồng Hỷ – tỉnh Thái Nguyên.
3. PHẠM VI VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU
* Về không gian: Nghiên cứu trên địa bàn của huyện Đồng Hỷ.
* Về thời gian: Thu thập số liệu để đánh giá địa bàn nghiên cứu qua các
năm 2006 – 2007.
* Về nội dung: Nghiên cứu những phương thức sản xuất nông nghiệp
bền vững chủ yếu. Đặt trọng tâm vào cấu trúc hệ thống và những chỉ tiêu về
kinh tế.

4. ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI
Đề tài là bản luận chứng có căn cứ khoa học và thực tiễn và mục tiêu,
định hướng phát triển kinh tế bền vững trong hệ th ống nông nghi ệp, h ệ th ống
những giải pháp bao gồm những chương trình, d ự án, c ác chính sách phát
tri ển để đón trước cơ hội phát huy các ti ểm năng, l ợi thế của huyện.
Đề tài khẳng đ ịnh được vai trò quan trọng của việc phát tri ển bền vững
trong hệ th ống nông nghi ệp.
Đồng th ời , đề tài cũng l à t ài liệu có gi á tr ị tham khảo cho những người
quan tâm đến nghi ên cứu phát tri ển bền vững. Thông qua thu thập và phân
tích số li ệu, luận văn đã đánh giá được th ực trạng phát triển kinh tế bền vững
trong hệ th ống nông nghi ệp tr ên địa bàn huyện Đồng Hỷ – tỉnh Thái Nguyên.
Từ đó, c ó th ể gi úp cho các cấp ch ính quyền địa phương xây dựng cơ chế, gi ải
pháp khoa học nhằm phát tri ển kinh tế bền vững trong h ệ thống nông nghi ệp.

Chƣơng 1
TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU VÀ PHƢƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU
1.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN V Ề PHÁT TRIỂN KINH TẾ BỀN
VỮNG TRONG HỆ THỐNG NÔNG NGHIỆP
1.1.1 Cơ sở lý luận
1.1.1.1 Quan niệm về hệ thống
Theo Vonber Tanlafy: Hệ thống là một nhóm các thành phần qua lại với
nhau, hoạt động cùng chung mục đích. Hoạt động này mang tính tổng thể và
có thể bị thúc đẩy bởi điều kiện môi trường. Hệ thống không bị ảnh hưởng
bởi chính đầu ra của nó và mỗi hệ thống đều có ranh giới rõ rệt, ranh giới có
được là do sự phản hồi nhận ra các thành phần trong hệ thống. [21 ]
Vậy lý thuyết hệ thống nhấn mạnh đến cách nhìn mọi sự vật, hiện tượng
như một thể thống nhất chứ không phải là một số cộng đơn thuần các hợp
phần rời rạc mà nhìn sự tác động lẫn nhau giữa các thành phần trong quá trình
vận động từ đầu vào đến đầu ra.
1.1.1.2 Quan niệm về hệ thống nông nghiệp
Theo Vissac, 1979: Hệ thống nông nghiệp là biểu hiện không gian của sự
phối hợp giữa các ngành sản xuất và kỹ thuật do một xã hội thực hiện để thoả
mãn nhu cầu. Nó biểu hiện sự tác động qua lại giữa một hệ thống sinh học,
sinh thái mà môi trường tự nhiên là đại diện và một hệ thống xã hội – văn hoá
qua các hoạt động xuất phát từ thành quả kỹ thuật.[21]
Theo Mayoyer, 1986: Hệ thống nông nghiệp là một phương thức khai
thác môi trường được hình thành và phát triển trong lịch sử, trong một hệ
thống sản xuất thích ứng với các điều kiện sinh thái khí hậu của một không
gian nhất định, đáp ứng với các điều kiện và nhu cầu tại thời điểm đó.

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Bộ Giáo dục và đào tạo, Giáo trình kinh tế chính trị Mác – Lê nin, NXB
Chính trị quốc gia
2. Bill Mollison, Reny Mia Slay(1994), Đại cương về nông nghiệp bền
vững, ( bản dịch của Hoàng Minh Đức), NXB nông nghiệp Hà Nội.
3. Trần Văn Cường, Nghiên cứu cải tiến hệ thống canh tác theo hướng
bền vững ở huyện Quảng Xương – Tỉnh Thanh Hoá (2006)
4. Phạm Thị Mỹ Dung, Phân tích kinh tế nông nghiệp , NXB Hà
Nội,(1996)
5. DAVID COLMAN&TREVOR YOUNG – Nguyên lý kinh tế nông
nghiệp
6. Trần Đình Đằng, Đinh Văn Đán, Kinh tế hộ nông dân, NXB Nông
nghiệp, Hà Nội, 1995
7. Phạm Vân Đình, TS Đỗ Kim Chung, Giáo trình kinh tế nông nghiệp,
NXB Nông nghiệp Hà Nội,2002
8. FAO – Phát triển hệ thống canh tác, NXB Nông nghiệp 1995
9. Hội nghị khoa học đất Việt Nam (2000), Đất Việt Nam, NXB Nông
nghiệp, Hà Nội.
10. Phạm Thị Hương(2004), Hệ thống nông nghiệp, Bài giảng cao học
nông nghiệp.
11. Kinh tế và dự báo, Phát triển bền vững nông nghiệp nông thôn (số 391
tháng 11/2005, Tr 33)
12. Đỗ Vũ Kiên, Thực trạng và giải pháp chủ yếu nhằm tăng thu nhập bền
vững cho hộ nông dân huyện V ị Xuyên – Hà Giang, Luận văn thạc sỹ
kinh tế, Thái Nguyên 2005

13. Kỷ yếu hội thảo khoa học quốc gia, những vấn đề môi trường và phát
triển bền vững vùng Đông Bắc, Thái Nguyên 20 – 21 / 10 / 2007.
14. Hoàng Minh Ngọc, Đánh giá các loại hình sử dụng đất bền vững ở
huyện Sóc Sơn Hà Nội, Luận văn thạc sỹ, 2004
15. Phân tích hoạt động kinh tế – Trường Đại học Nông nghiệp I Hà Nội
16. Nguyễn Văn Sở, Đăng Hải Phương và Nguyễn Anh Vinh, Nguyễn Chí
Thành (1996), Quản lý tài nguyên vùng cao ở Đông Nam Á, Hệ thống
nông nghiệp, N XB Nông nghiệp Hà Nội.
17. Đoàn Quang Thiệu, Khảo sát một số hệ thống nông lâm kết hợp trong
huyện Đại Từ- tỉnh Thái Nguyên , luận án T.s khoa học, 2002.
18. Trần Danh Thìn, Nguyễn Huy Trí, Hệ thống trong phát triển nông
nghiệp bền vững, NXB Nông nghiệp 2006.
19. Trần Doanh Thìn, Trần Đức Viên, Vấn đề phân tích hệ thống trong
nghiên cứu phát triển nông nghiệp bền vững – Trường Đại học Nông
nghiệp I Hà Nội (1994).
20. Đào Thế Tuấn (1989), “ Hệ thống nông nghiệp”, Tạp chí cộng sản số
6/1989, Tr 4-9
21. Nguyễn Văn Tùng (2002), Bài giảng hệ thống nông nghiệp, Trường
Đại học Nông lâm Thái Nguyên
22. Bùi Quang Toản, (1992), Hội thảo nghiên cứu và phát triển hệ thống
canh tác cho nông dân trồng lúa Châu á , NXB Nông nghiệp, Hà Nội.
23. UBND huyện Đồng Hỷ, Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ KTXH-
Quốc phòng an ninh năm 2006- 2007 (Kỳ họp thứ 9, HĐND huyện
khoá XVII nhiệm kỳ 2004- 2009)
24. UBND tỉnh Thái Nguyên, Dự thảo đề án phát triển chè tỉnh Thái
Nguyên giai đoạn 2006- 2010.

25. Trần Đức Viên(1989), Nghiên cứu xây dựng mô hình hệ thống nông
nghiệp trong hệ sinh thái vùng trũng đồng bằng sông Hồng, Luận án
tiến sỹ nông nghiệp, ĐH nông nghiệp I Hà Nội.
26. Viện nghiên cứu môi trường và phát triển bền vững – Viện Khoa học
xã hội Việt Nam, Nghiên cứu phát triển bền vững số 3(16) 2007.
27. Đặng Kim Vui, Nguyễn Thế Đặng, Trần Ngọc Ngoạn, Lương Văn
Hinh, Nguyễn Ngọc Nông, Nguyễn Hữu Hồng, Nguyễn Thị Minh Thọ,
Nguyễn Thị Thắc, Một số phương pháp tiếp cận và phát triển nông
thôn , NXB Nông nghiệp, Hà Nội, 2002.
28. http://www/ctu.edu.vn/colleges
29. http//www.google…………….
30. http// http://www.Agroviet.Go.VN
31. Nguồn số liệu cung cấp từ
– Phòng địa chính huyện Đồng Hỷ
– Phòng NN & PTNT huyện Đồng Hỷ
– Phòng tài nguyên môi trường huyện Đồng Hỷ
– Phòng thống kê huyện Đồng Hỷ

Advertisements

About svktclub

svktclub nhận viết thuê luận văn,báo cáo,chuyên đề tốt nghiệp
Bài này đã được đăng trong Luận văn, chuyên đề, khóa luận, Đề tài cao học và được gắn thẻ , , , , , , , , , . Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s